Đất của gia đình bị hàng xóm xây tường lấn sang hoặc tự ý sử dụng nhiều năm, có lấy lại được không?
Đây là một trong những tranh chấp đất đai xảy ra khá phổ biến hiện nay. Nhiều người chỉ phát hiện quyền sử dụng đất của mình bị ảnh hưởng khi tiến hành đo đạc để xây dựng nhà ở, làm thủ tục cấp đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc chuyển nhượng quyền sử dụng đất. Cũng có trường hợp chủ đất đi làm ăn xa trong nhiều năm, đến khi quay về thì một phần diện tích đã bị người khác sử dụng, xây dựng công trình hoặc trồng cây lâu năm.
Không phải mọi trường hợp đất bị lấn chiếm đều có cách giải quyết giống nhau. Việc xác định ranh giới thửa đất, thời điểm phát sinh tranh chấp, hiện trạng sử dụng và các giấy tờ liên quan sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến hướng xử lý. Vì vậy, khi phát hiện quyền sử dụng đất của mình có dấu hiệu bị xâm phạm, người dân nên tìm hiểu quy định của pháp luật và chuẩn bị đầy đủ hồ sơ để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.

Tranh chấp đất bị lấn chiếm thường xảy ra trong những trường hợp nào?
- Xây dựng công trình lấn sang đất liền kề
Trong quá trình xây dựng nhà ở, tường rào, nhà kho hoặc các công trình khác, có trường hợp chủ sử dụng đất xác định không đúng ranh giới nên công trình vượt sang phần đất của hộ bên cạnh.
Ban đầu diện tích lấn chiếm có thể không lớn nên các bên thường bỏ qua. Tuy nhiên, khi phát sinh nhu cầu chuyển nhượng, tách thửa hoặc xây dựng mới thì tranh chấp mới bắt đầu xuất hiện.
- Lấn chiếm đất khi chủ sử dụng không quản lý thường xuyên
Đối với những thửa đất bỏ trống hoặc chủ đất sinh sống ở địa phương khác, việc người khác tự ý sử dụng đất không phải là hiếm.
Họ có thể dựng hàng rào, trồng cây, san lấp mặt bằng hoặc sử dụng ổn định trong thời gian dài. Điều này khiến việc giải quyết tranh chấp trở nên phức tạp hơn nếu người sử dụng đất không còn lưu giữ đầy đủ tài liệu chứng minh quyền của mình.
- Tranh chấp ranh giới giữa các hộ liền kề
Qua nhiều năm sử dụng, mốc giới ban đầu có thể bị mất hoặc thay đổi. Khi một trong các bên tiến hành xây dựng hoặc đo đạc lại diện tích đất, sự chênh lệch giữa thực tế và giấy tờ dễ dẫn đến tranh chấp.
Đây là dạng tranh chấp thường gặp tại cả khu dân cư và khu vực đất nông nghiệp.
- Lấn chiếm lối đi chung
Một số trường hợp người sử dụng đất tự ý mở rộng diện tích sử dụng bằng cách xây dựng trên phần lối đi chung hoặc đặt vật cản khiến việc đi lại của các hộ khác bị ảnh hưởng.
Nếu không được giải quyết kịp thời, tranh chấp có thể ảnh hưởng đến quyền khai thác, sử dụng đất của nhiều người.
Những nguyên nhân dẫn đến tranh chấp đất bị lấn chiếm
Không phải mọi vụ việc đều xuất phát từ hành vi cố ý.
Có trường hợp việc lấn chiếm xảy ra do các bên xác định sai mốc giới khi xây dựng công trình hoặc chuyển nhượng đất qua nhiều lần mà không tiến hành đo đạc lại.
Bên cạnh đó, cũng có trường hợp người sử dụng đất biết rõ phần đất không thuộc quyền của mình nhưng vẫn cố tình quản lý, sử dụng hoặc xây dựng công trình với mục đích tạo hiện trạng để gây khó khăn cho chủ sử dụng đất hợp pháp.
Việc xác định đúng nguyên nhân phát sinh tranh chấp sẽ giúp lựa chọn phương án giải quyết phù hợp và bảo vệ tốt hơn quyền lợi của các bên.
Cần chuẩn bị những tài liệu gì khi phát hiện đất bị lấn chiếm?
Để bảo vệ quyền lợi của mình, người sử dụng đất nên rà soát và lưu giữ đầy đủ các giấy tờ liên quan đến thửa đất.
Những tài liệu thường có giá trị trong quá trình giải quyết tranh chấp gồm:
- Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc các giấy tờ chứng minh quyền sử dụng đất theo quy định.
- Hồ sơ đo đạc, trích lục bản đồ địa chính (nếu có).
- Hình ảnh, video ghi nhận hiện trạng sử dụng đất.
- Biên bản làm việc hoặc hòa giải giữa các bên.
- Giấy tờ liên quan đến quá trình quản lý, sử dụng đất qua các thời kỳ.
- Các tài liệu khác chứng minh phần diện tích đang bị lấn chiếm.
Việc chuẩn bị đầy đủ hồ sơ ngay từ đầu sẽ giúp quá trình giải quyết tranh chấp thuận lợi và tiết kiệm nhiều thời gian hơn.

Luật sư hỗ trợ giải quyết tranh chấp đất bị lấn chiếm như thế nào?
Đối với mỗi vụ việc, luật sư sẽ nghiên cứu hồ sơ, đánh giá hiện trạng sử dụng đất và xác định căn cứ pháp lý liên quan.
Trên cơ sở đó, luật sư tư vấn phương án xử lý phù hợp, hướng dẫn khách hàng thu thập chứng cứ, làm việc với các bên có liên quan và hỗ trợ trong quá trình thương lượng hoặc hòa giải.
Nếu tranh chấp không thể giải quyết bằng thỏa thuận, luật sư sẽ hỗ trợ chuẩn bị hồ sơ, tham gia bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng trong quá trình giải quyết tại cơ quan có thẩm quyền.
Những lưu ý để hạn chế rủi ro
Khi phát hiện có dấu hiệu lấn chiếm đất, người sử dụng đất không nên tự ý tháo dỡ công trình hoặc có những hành vi có thể làm phát sinh mâu thuẫn nghiêm trọng hơn.
Thay vào đó, nên ghi nhận hiện trạng bằng hình ảnh, video, kiểm tra lại hồ sơ pháp lý của thửa đất và chủ động làm việc với bên liên quan để xác định nguyên nhân phát sinh tranh chấp. Trong trường hợp vụ việc kéo dài hoặc các bên không thống nhất được phương án giải quyết, việc tham khảo ý kiến luật sư sẽ giúp lựa chọn hướng xử lý phù hợp với quy định của pháp luật.
Tranh chấp đất bị lấn chiếm tại xã Thông Nhất, Thành phố Đồng Nai thường không chỉ ảnh hưởng đến diện tích sử dụng thực tế mà còn tác động đến việc xây dựng, chuyển nhượng, tách thửa hoặc thực hiện các quyền khác của người sử dụng đất. Việc xác định đúng ranh giới, chuẩn bị đầy đủ chứng cứ và áp dụng đúng quy định của pháp luật sẽ là cơ sở quan trọng để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn và hỗ trợ một cách chuyên nghiệp nhất.
Công ty Luật TNHH SMPL
Hotline: 0907533111
Website: dichvuphaply.net
Email: luatsu.smpl@gmail.com